Elazığ Ticaret ve Sanayi Odası tarafından 2021 yılından itibaren Oda bünyesinde kurulan Coğrafi İşaret Çalışma Komisyonu marifetiyle ilimizin önemli değerlerinin Coğrafi işaretinin alınarak Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescil edilmesi için çok önemli çalışmalar yapılıyor…
Çalışma Komisyonunda Fırat Üniversitesi ve Munzur Üniversitesi Akademisyenleri, Dicle Üniversitesinden danışman hoca, İl Tarım ve Orman Müdürlüğünden ziraat mühendisleri, Fırat Kalkınma Ajansı Uzmanları, Elazığ TSO Profesyonelleri ve gönüllüler yer alıyor.
Komisyonun naçizane sekretaryasını yürütmeye özen gösteriyorum. Elazığ TSO Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Asilhan Arslan konuyu çok önemsiyor ve Elazığ’ın sahip olduğu değerlerin tescillerinin yapılarak koruma altına alınması ve ardından ticarileşmesini hedefliyor. Oda öncülüğünde kurulan ELAGRO A.Ş. şirketinin de temel hedefi ilin geleneksel ürünleri ve tarıma dayalı ürünlerinin yüksek katma değerli ürün haline getirilerek hem çiftçinin kalkınması hem de yerelden kalkınma modelinin hayata geçirilmesine öncülük etmek. Zor bir hedef. Ama zora talip olmadan başarı yakalanmıyor. Hele tarım ve hayvancılık gibi kontrolü, sürdürülebilirliği, organizasyonu gibi tüm ekosistemini kontrol etmek iğne ile kuyu kazmak gibi meşakkatli bir süreç. Ama bir yerinden başlanılması gereken ve şehrin geleceği açısından tarihi öneme sahip bir ihtiyaç.
Son bir yıl içerisinde Coğrafi İşaret Çalışma Komisyonu ülkemizin ikinci ata topumu olan Menceki Buğdayının tescilini Elazığ adına yapma başarısı gösterdi. Çedene kahvesinin de tescili alındı. Yine Ataoğuz Yemeklerinin Marke Tescili de yapıldı. Hali hazırda ilimiz adına 6 Coğrafi İşaretli Ürün tescili yapılmış olup 10 ürünün ise Türk Patent ve Marka Kurumundan tescili bekleniyor.
Bunları bir kez daha hatırlayacak olursak;
- Elazığ Öküzgözü Üzümü/Tescilli
- Elazığ Menceki Buğdayı/Tescilli
- Elazığ Harput Çedene Kahvesi/Tescilli
- Elazığ Orciği/Tescilli
- Elazığ Boğazkere Üzümü /Tescilli
- Ağın Leblebisi/Tescilli
- Elazığ Menceki Bulguru/Başvuru
- Elazığ Vişne Mermeri/Başvuru
- Elazığ Vişne Dondurması/Başvuru
- Elazığ Tahannebi Üzümü /Başvuru
- Elazığ Borani Yemeği/Başvuru
- Elazığ Taş Ekmeği /Başvuru
- Ağın Beyazı Üzümü/Başvuru
- Ağın Kış Kırmızısı Üzümü/Başvuru
- Elazığ Geven Balı /Başvuru
- Elazığ Tatlı Peynirli Ekmeği/Başvuru
Elazığ bu konuda sahip olduğu çok zengin potansiyeline rağmen ve Ankara Ticaret Odası raporunda yer aldığı gibi ülkemizin en zengin ikinci mutfağına sahip olmasına karşın Coğrafi İşaret konusunda bu potansiyelini ortaya koyamamıştır.
Örnekleyecek olur isek;
Gaziantep 98, Adana 17, Diyarbakır 47, Malatya 30, Kayseri 26, Kahramanmaraş 20, Erzurum 30, Van 15, Sivas 19, Şanlıurfa 39, Erzincan 7, Adıyaman 9, Mardin 16, Hatay 19. Tezatı görüyor musunuz? Türkiye’nin en zengin ikinci mutfağına sahip olan ilin Tescilli ürün sayısı 6 iken bu kulvarda esamesi olmayan iller bizi ikiye üçe katlamış durumda.
Coğrafi işaretin öneminin ve konunun ciddiyetinde değiliz.
Oysa dünyada ve özellikle de gıdada yeni trend Coğrafi Tescilli ürünlerdir.
Belli alanlarda farklılıkların giderek yok olmaya başladığı küreselleşen dünyamızda tüketiciler artık gıda maddelerinin kökenine ve duyusal özelliklerine giderek daha çok önem vermekte, özgünlüğü sertifikalanmış ürünleri güvenerek tercih etmektedirler. Bu durum Coğrafi Tescilli ürünün fiyatını diğerlerine göre iki veya üç kat artırmaktadır.
Olayın bir başka boyutu da Coğrafi işaretli ürünler o bölgenin tapusu niteliğindedir.
İkinci Dünya savaşı sonrasında Almanya ve Fransa sınırında kalan ve hangi ülkeye bağlanacağı itilaf konusu olan bir köyün şarap üretiminde geleneksel kültürü örnek gösterilerek uluslararası mahkemeler tarafından Fransa’ya bağlanmıştır. Coğrafi Tescili alınan her ürün bu kültürün bir tapusu niteliği de taşımaktadır. Bu bağlamda Elazığ Ticaret ve Sanayi Odası adına Marka Tescili yapılan “Elazığ Ataoğuz Yemekleri” tescili çok değerli ve şehrin kadim kültürüne yakışır bir hamle olmuştur.
Elazığ Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Asilhan Arslan’ın konuya ilişkin yaptığı açıklamada, bu çatı altında ilin geleneksel yemeklerinin tescillerinin yapılarak gastronomi ve turizm anlamında öne çıkarılma hedefi ve hamlesi çok isabetli bir duruş olmuştur.
Bilmemek kabahat değil ama öğrenmemek ve konuyla ilgili ahkam kesmek ahmaklığı böyle bir yazıyı kaleme almama vesile olmuştur. İnşallah yararlı olmuştur.
