Etem Yalın

Teşvikler ve OSB'ler…

Etem Yalın

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından hazırlanan Sanayi Alanları Master Planı’nın ilk fazı kapsamında, Samsun–Mersin hattı üzerinde yer alan 13 ilde toplam 59 bin hektar sanayi alanı olarak ilan edilerek Resmi Gazetede yayınlandı. 

Belirlenen 13 ildeki sanayi alanının Bakanlık tarafından Mega Endüstri Bölgeleri olarak kurulmasının planlandığı ilgili illerin bürokrasisi tarafından paylaşıldı. 

Bu çalışma ile sanayi yatırımlarının ülke genelinde Anadolu’ya yayılması, Marmara Bölgesi’nde yoğunlaşmış sanayi yapısının Anadolu’da dengeli bir şekilde büyümesi ve ayrıca Kalkınma Yolu ile Zengezur Koridoru projeleriyle oluşacak güçlü küresel bağlantısallık fırsatlarının yeni sanayi bölgeleri aracılığıyla değerlendirilmesi hedefleniyor.

Çok güzel…

Bu madalyonun bir yüzü. Diğer yüzünde ne yazıyor ona da bakmak lazım…

Ülkemizde teşvik mekanizması 50 yılın üzerinde bir süreden beri uygulanıyor. Temel hedef, sanayi yatırımlarının Anadolu’ya yayılması, istihdam, kaynakların etkinliği, geri kalmış yörelerin kalkındırılması, göçün önlenmesi vs vs vs…

Resmi Gazetede yayınlanan bu kararın ardından ilimizin kıymetli vekilleri arasında da bir gerilim yaşandı. Elazığ’ın niçin programa dahil edilmediği Sayın Gürsel Erol tarafından TBMM kürsüsünden ifade edilirken, Ak Parti Milletvekili Sayın Ejder Açıkkapı’da programın 1. Fazının Orta Anadolu’yu kapsadığı ifade edildi. MHP Elazığ Milletvekili Sayın Semih Işıkver’de Elazığ’da yakalanan siyasi birlikteliğin Türkiye siyasetine örnek olduğunu ve bunun korunması gerektiğine işaret etti. Sayın Işıkver’in bu açıklaması TBMM’ye Başkanlık eden Sayın Celal Adan tarafından da alkışlandı…

Asıl mevzu şu:

Bir: Her hangi bir ilde “sanayi bölgesi” ilan edilmesi o ili bir anda bir noktaya taşımıyor… Sanayi Bölgesi ilan edilen alanla ilgili olarak özel bir teşvik veya destek mekanizmasının da birlikte hayata geçmesi önemli… 

12 Ocak 2024 tarihli Resmi Gazetede Elazığ Çamyatağı bölgesi sanayi alanı olarak ilan edildi… Aradan tam  tamına iki yıl geçti. Söz konusu alanda hala dikili ağaç yok. Kovancılar Karma OSB alanı onaylandı. An itibariyle ne oldu? Elazığ Teknova OSB’de son 5 yılda ne var? Bacası tüten kaç işletme var? İki mi?

TKDK tarafından neredeyse yüzde 60’lara varan hibe destek programı olmazsa Tarıma Dayalı Besi İhtisas OSB’de yaprak kıpırdamaz… Oradaki işletmelerin tamamı bu destek için orada…

Zaten TÜİK  ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Teşvik Uygulama Genel Müdürlüğü istatistiklerine baktığımızda ülke genelinde Teşvike bağlı yatırımların yüzde 75 oranında düştüğüne şahit oluyoruz. Bu oran Elazığ gibi illerde çok daha yüksek düzeyde…

Yeni bir yerin; Sanayi Bölgesi, Endüstri Bölgesi, Serbest Bölge, Mega Endüstri Bölgesi, İhtisas OSB veya KSS olması işin bittiği ve artık para basmanın vakti olduğu anlamı taşımıyor…

Erzurum Serbest Bölge ilan edilmiş olmasına rağmen yıllar içerisinde kuruluş amacına ulaşamadığından iptal oldu… 

Elazığ Çamyatağı bölgesindeki sanayi alanında 2 yılda olup biten bir şey yok.

Yani enerjimizi bir bölgeye isim koyma yerine, ismi konmuş olan bölgenin amacına uygun şekilde işlevsel hale getirilmesi için ne yapılması gerekiyor ona harcasak daha isabetli olacak…

Türkiye’yi ölü doğmuş çocuk mezarlığına çevirme yarışı yerine, yatırım yapılması için mücadelenin olduğu cazibe merkezlerine nasıl dönüştürebiliriz… 

Buna kafa yormak daha hayırlı bi yorgunluk olacak…

Yazarın Diğer Yazıları